Showing posts with label Εκπαίδευση. Show all posts
Showing posts with label Εκπαίδευση. Show all posts

Sunday, January 31, 2016

Καλλιεργώντας συνειδήσεις


Οι αναδασωτές του Πεντελικού
 Όσο θυμάμαι τον εαυτό μου να προσπαθεί να κατατάξει τα συστατικά στοιχεία της ελληνικής εκπαίδευσης, ανάλογα με το πόσο επιδρά το καθένα στη διάπλαση ψυχών και ηθών, τόσο επιβιώνει στη σκέψη μου η ιδέα του ότι το πρώτο και κύριο μεταξύ των υπολοίπων, είναι ο ίδιος ο Άνθρωπος. Είτε πρόκειται για δάσκαλο ή για μαθητή, ο ανθρώπινος παράγοντας είναι ο απόλυτα καθοριστικός για το επίτευγμα της διάπλασης των μελλοντικών γενεών.

Σίγουρα, άλλοι παράγοντες όπως οι υποδομές (κτήρια) και ο εξοπλισμός τους (βιβλία, εργαστήρια κλπ) είναι σημαντικές. Ποιος όμως θέλει να πάει σε ένα σχολείο με τις αρτιότερες υποδομές, που όμως οι άνθρωποι δεν έχουν τη δυνατότητα να εμπνεύσουν στους μαθητές τη δίψα για γνώση, να δώσουν το κίνητρο; Επίσης, πως είναι δυνατό να αναπτυχθούν συνειδήσεις, να λαξευτεί ο άνθρωπος, να καλλιεργηθεί η γνώση μόνη της, σε εργαστηριακές συνθήκες, μακριά από την κοινωνία και το περιβάλλον, τους ανθρώπους και τη φύση;

Τα παραπάνω ήταν σκέψεις που με έτρωγαν τον καιρό της μαθητείας, από το γυμνάσιο τουλάχιστον και μέχρι το πανεπιστήμιο και ακόμα μαζεύω απαντήσεις. 

Μία πολύ καλή προσθήκη στις εκπαιδευτικές εμπειρίες που μαζεύω (και δεν εννοώ μόνο τις εμπειρίες που είχαν την αφεντιά μου ως υποκείμενο)  αλλά κυρίως αυτές που δοκιμάζω σήμερα πια, στο νέο πιο μοντέρνο αλλά -σύμφωνα με τα κελεύσματα της εποχής- πολύ πιο εντατικοποιημένο σχολείο. Και είναι πια, εμπειρίες γονέα και όχι μαθητή. Εμπειρίες γονέα που ακόμα αναρωτιέται για το σχολείο της εποχής του αλλά αποφεύγει τις ανόητες συγκρίσεις μεταξύ εποχών και κοινωνιών.

Στο δημοτικό σχολείο της περιοχής που μένω, μόλις πριν λίγες μέρες έγινε μία "επαφή" των παιδιών της Γ' δημοτικού, με τη φύση. Μία γνωριμία, όχι με προξενήτρα ένα βιβλίο (καλογραμμένο ή κακογραμμένο δεν έχει σημασία). Η διαμεσολάβηση έγινε από την ίδια τη φυσική διαδικασία που τα παιδιά κλήθηκαν να παρακολουθήσουν και να συμμετάσχουν στην εκκίνηση και την εξέλιξη της.

Αρχικά πριν τις γιορτές των Χριστουγέννων, σε 2 διδακτικές ώρες, τα παιδιά των παραπάνω τάξεων μαζεύτηκαν για να πάρουν στα χέρια τους βελανίδια και να τα κανουν να φυτρώσουν, πριν πάνε να τα εγκαταστήσουν στη γη.

Έπιασαν με τα χέρια τους βελανίδια (όχι τα ζωγραφιστά των Τσιπ και Ντέηλ) ούτε τα digital του Ice Age. Αληθινά βελανίδια που μία παρέα που αγαπάει τον τόπο και την φύση του, είχε μαζέψει για τον σκοπό αυτό.

Τα παιδιά έμαθαν πως να ξεχωρίζουν τα ζωντανά και ικανά να βλαστήσουν βελανίδια, από το ήδη νεκρά, αφυδατωμένα  προσβεβλημένα από έντομα ή άλλους εχθρούς. Ξεχώρισαν έτσι με τα χέρια τους, ένα μεγάλο πλήθος βελανιδιών.

Έμαθαν και  πως να τα τοποθετούν ανάμεσα σε στρώσεις περλίτη, προκειμένου αυτά να αναπτύξουν την πρώτη ρίζα τους. Να ξεκινήσει έτσι η ζωή ενός νέου δέντρου. Και το έκαναν με τα χέρια τους.

Είδαν τη νέα ζωή να γεννιέται με τη μορφή λευκής ρίζας μέσα από τα ανοιγμένα πλέον βελανίδια. Και τα πήραν στα χέρια τους προσεκτικά. Όπως πρέπει να προσέχουμε και να σεβόμαστε τη ζωή και πιο πολύ τη ζωή που μόλις ξεκινάει. Και τα πρόσεξαν.

Έφτιαξαν και τη πρώτη κλίνη του φρεσκοβλαστημένου βελάνιδιού. Με compost και περλίτη σε ένα λακκάκι πάνω στο βουνό. Πάνω στην πολύπαθη Πεντέλη. Και διάλεξαν τον τόπο για το κάθε βελανίδι. Να είναι υγρός, να είναι σκιερός. Να μην έρθει ο σκληρός ήλιος και πειράξει το μωρό που πήραν στα χέρια τους και το φροντίζουν.

Και φύτεψαν τα βελανίδια με τα χέρια τους. Τα ίδια χέρια που τα είχαν περιποιηθεί για να προβλαστήσουν.

Το μάθημα ήταν σπουδαίο. Ήταν ζουμερό. Είχε την υγρασία της εμπειρίας και όχι την έρημο της στεγνής αποστήθισης. Είχε το άρωμα της προσωπικής προσπάθειας και όχι της αποφορά της μακρόθεν παρακολούθησης. Είχε τα χρώματα και τους ήχους της φύσης και όχι τους λευκούς τοίχους και τη σιγή της σχολικής αίθουσας.

Και άφησε παρακαταθήκη την προσμονή για τα δεντράκια που σε ένα χρόνο το πολύ, θα έχουν κάνει την εμφάνιση τους. Την προσμονή, μέσα στο χρόνο που υπαγορεύεται από την ίδια τη φύση και που στο πέρασμα του, καλλιεργεί συνειδήσεις. Συνειδήσεις μελλοντικών πολιτών.

Το 1ο δημοτικό σχολείο του Πικερμίου, ο διευθυντής του, οι δάσκαλοι και οι 2 τάξεις του, Γ1 και Γ2, έδειξαν έναν δρόμο που αν ανοίξει περαιτέρω, θα είναι πραγματικός δρόμος ελπίδας για μία περιοχή και ένα βουνό που έχουν ζήσει την έννοια της καταστροφής του περιβάλλοντος από πολύ κοντά. 

Θα είναι και μία ανάσα ανακούφισης του ίδιου του βουνού, της Πεντέλης που βλέποντας παιδιά να δουλεύουν με στόχο την ανάπτυξη του δάσους, αποκτώντας παράλληλα τη γνώση της καλλιέργειας του δάσους και του τόπου, θα χαμογελάσει που μία γενιά ανθρώπων που ζει πάνω της, αλλάζει επιτέλους και θέλει να διορθώσει τα εγκλήματα των παλαιοτέρων.

Δεν είναι ωραίο το ξεκίνημα ενός νέου κόσμου;

-------------
Η δράση οργανώθηκε από το 1ο δημοτικό σχολείο Πικερμίου, την Ανεξάρτητη Πρωτοβουλία  Πολιτών "Δασαμάρι SOS" και από άλλους ενεργούς πολίτες.

Thursday, November 5, 2015

Οι Ερινύες και το Μεγάλο Ρέμα Ραφήνας (Η περιβαλλοντική εκπαίδευση και εμπειρία ως παράμετρος διαμόρφωσης χαρακτήρα)

Η παρούσα ανάρτηση περιλαμβάνει αναδημοσίευση ανάρτησης, του φίλου και συμπάσχοντα από μη κερδώες εμμονές περί του περιβάλλοντος Αντώνη Λαζαρή και το ιστολόγιο του. 

Φωτογραφία της κ. Ιωάννας Χατζή. Τμήμα της κοίτης του Μεγάλου Ρέματος Ραφήνας. Η φωτογραφία είναι τραβηγμένη τον Ιούλιο του 1961   

«Ούτε αυτός ο Ήλιος δεν μπορεί να υπερβεί τους νόμους της φύσης· 
αλλιώς οι Ερινύες, οι βοηθοί της Δικαιοσύνης, θα τον κυνηγήσουν»

Ηράκλειτος – H.. Diels, Fragmente der Vorsokratiker, 
Berlin 1903, απόσπασμα αρ.94 


Το απόφθεγμα αυτό του Ηράκλειτου υπάρχει στον πρόλογο του βιβλίου “Γεωλογία και Διαχείριση Φυσικών Πόρων” της Α’ Λυκείου του Γενικού και του Επαγγελματικού Λυκείου.

Μια παλιά φωτογραφία, τραβηγμένη τον Ιούλιο του 1961 από την κ. Ιωάννα Χατζή. 

Μια εικόνα που δύσκολα θυμίζει τη σημερινή εικόνα του Μεγάλου Ρέματος Ραφήνας.

Ένα ποτάμι που κυλάει ήρεμο ανάμεσα στα χωράφια.

Ένα τοπίο χαρακτηριστικό των Μεσογείων της δεκαετίας του ’60.

Τοπία που χάθηκαν στον βωμό μιας άναρχης ανάπτυξης.

Τα διαχρονικά ερωτήματα επανέρχονται και πάλι βασανιστικά:

«Πώς φθάσαμε έως εδώ;»
«Πώς χάθηκαν αυτά τα τοπία;»
«Πώς χάθηκαν τα περισσότερα ρέματα της Ανατολικής Αττικής;» 
«Πώς καταπατήθηκαν οι κοίτες και οι όχθες των ρεμάτων;»

Τα ερωτήματα επανέρχονται βασανιστικά σαν τις Ερινύες.
Οι Ερινύες μας κυνηγούν.
Το παραπάνω απόσπασμα του Ηράκλειτου  είναι δραματικά επίκαιρο.

«Κανείς δεν μπορεί να υπερβεί τους νόμους της φύσης»

Ακόμα και αν είναι Δήμαρχος, Περιφερειάρχης, Αξιωματούχος, Πολίτης.


«Οι Ερινύες,οι βοηθοί της Δικαιοσύνης, θα τον κυνηγήσουν»
______________________________________
Σχόλιο της Καμένης Γης: Από τον Όμηρο ξέρουμε πως η Ύβρις επισύρει τη Νέμεσι. Το θέμα είναι πως προοδεύσαμε (;) τόσο πολύ που καταφέραμε να ξεπεράσουμε, ακόμα και αυτή την Ομηρική Νομοτέλεια 
____________________________________________________

Αυτά σημειώνει ο -Άριστος- εκπαιδευτικός Αντώνης Λαζαρής στην ανάρτηση του της τετάρτης Νοεμβρίου 2015.

Την ίδια μέρα, στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ διαβάζουμε (σε λεζάντα φωτογραφίας παρακείμενης στο μεγάλο ρέμα περιοχής) πως ακόμα μία απόπειρα κατεδάφισης αυθαιρέτων προσέκρουσε στην "αντίσταση" των αυθαιρετούχων, οι οποίοι είχαν στο πλευρό τους εκπροσώπους της αιρετής εξουσίας. Μάλιστα για να χρωματιστεί καλύτερα η εικόνα και να πάρει πιο δραματικά χρώματα, εκτός από τους τοπικούς άρχοντες και βουλευτές της περιοχής, φρόντισαν να βγάλουν στην σκηνή, ακόμη και μαθητές του τοπικού λυκείου. Του λυκείου που είναι υπό κατάληψη.

Ο δήμος -πάντα στο πλευρό του αναξιοπαθούντος αυθαιρετούχου- έβαλε πούλμαν δικά του,  για συμπαράσταση. Αυτό όπως είναι φυσικό, προκάλεσε την οργή της εισαγγελέως.

Ξαφνικά, φτάνει σε έξαλλη κατάσταση ένας γονέας. 
-Ποιος έδωσε εντολή να φέρουν τα παιδιά εδώ; φωνάζει. 
-Ήρθε πούλμαν του δήμου και τους πήρε από το σχολείο!, τον πληροφορούν οι γνώστες
-Να πάρετε το παιδί σας και να φύγετε, τον αποδοκιμάζουν οι νομοταγείς φορολογούμενοι αυθαιρετούχοι

Η εισαγγελέας αντιλαμβάνεται τι έχει συμβεί και αρχίζει να αγριεύει. Ζητάει να αποχωρήσουν τα παιδιά. 

-Να πάτε τα παιδιά μας πίσω στην κατάληψη!, φωνάζει ο εξοργισμένος γονέας. 

Αντιπαρέρχομαι το σχόλιο του αρθρογράφου που χαρακτηρίζει την κατάσταση συλλήβδην "Σουρεαλισμό" (δεν μπορείς να περιγράφεις εγκλήματα με όρους της τέχνης, όσο καλά οργανωμένα και αν είναι).

Μαθητές παρόντες, όχι σε μία κατεδάφιση αλλά σε μία εξόχως παράνομη και αντισυνταγματική πράξη. Μάλιστα με τη παρότρυνση των "νουνεχών" μεγαλύτερων και με τη συνεπικουρία της δημοτικής αρχής.

Είναι και αυτό μία μορφή περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. Μίας εκπαίδευσης που λέει πως όλα μας ανήκουν από τη στιγμή που τα ορίζουμε ως ιδιοκτησίες μας. Μίας εκπαίδευσης που λέει πως το Σύνταγμα είναι χαρτί περιτυλίγματος πιτόγυρων, λίγο ακριβότερο από το χαρτί υγείας. Μίας εκπαίδευσης που βάζει στο κέντρο του κόσμου το κάθε "εγώ" και που όταν μεγαλώσει θα παραπονιέται για την κατάντια της χώρας και την πτώση των θεσμών.

Αλλά το ξέρουμε όλοι, πως 

'Αρθρο 120: (Ακροτελεύτια διάταξη)

1. Tο Σύνταγμα αυτό, που ψηφίστηκε από την E΄ Aναθεωρητική Bουλή των Eλλήνων, υπογράφεται από τον Πρόεδρό της, δημοσιεύεται από τον προσωρινό Πρόεδρο της Δημοκρατίας στην Eφημερίδα της Kυβερνήσεως, με διάταγμα που προσυπογράφεται από το Yπουργικό Συμβούλιο και αρχίζει να ισχύει από τις ένδεκα Iουνίου 1975.
2. O σεβασμός στο Σύνταγμα και τους νόμους που συμφωνούν με αυτό και η αφοσίωση στην Πατρίδα και τη Δημοκρατία αποτελούν θεμελιώδη υποχρέωση όλων των Eλλήνων.
3. O σφετερισμός, με οποιονδήποτε τρόπο, της λαϊκής κυριαρχίας και των εξουσιών που απορρέουν από αυτή διώκεται μόλις αποκατασταθεί η νόμιμη εξουσία, οπότε αρχίζει και η παραγραφή του εγκλήματος. 
4. H τήρηση του Συντάγματος επαφίεται στον πατριωτισμό των Eλλήνων, που δικαιούνται και υποχρεούνται να αντιστέκονται με κάθε μέσο εναντίον οποιουδήποτε επιχειρεί να το καταλύσει με τη βία.»

Συμπέρασμα: Φίλε Αντώνη έχασες. Ο κόπος, το μεράκι και το φιλότιμο σου που παράγουν σπάνιο έργο εδώ και χρόνια, παρασύρθηκε από ένα πούλμαν του δήμου που δίδαξε στους μαθητές σου, ακριβώς το αντίθετο από ότι τους διδάσκεις με έμπνευση, κόπο, επιμονή και φαντασία.

Τι λές Αντώνη; Να ελπίζουμε στο αύριο;